شاعری ہب / نظم / در اسرار شریعت

در اسرار شریعت

The Essence Of The Shari’ah

فونٹ سائز:
100%
پس منظر:

نکتہ ہا از پیر روم آموختم

خویش را در حرف او واسوختم

مال را گر بھر دین باشی حمول

’’نعم مال صالح’‘ گوید رسول

گر نداری اندر این حکمت نظر

تو غلام و خواجۂ تو سیم و زر

از تہی دستان گشاد امتان

از چنین منعم فساد امتان

جدت اندر چشم او خوار است و بس

کہنگی را او خریدار است و بس

در نگاہش ناصواب آمد صواب

ترسد از ہنگامہ ہای انقلاب

خواجہ نان بندۂ مزدور خورد

آبروی دختر مزدور برد

در حضورش بندہ می نالد چو نی

بر لب او نالہ ہای پی بہ پی

نی بجامش بادہ و نی در سبوست

کاخہا تعمیر کرد و خود بکوست

ایخوش آن منعم کہ چون درویش زیست

در چنین عصری خدا اندیش زیست

تا ندانی نکتۂ اکل حلال

بر جماعت زیستن گردد وبال

آہ یورپ زین مقام آگاہ نیست

چشم او ’’ینظر بنور اﷲ‘‘ نیست

او نداند از حلال و از حرام

حکمتش خام است و کارش ناتمام

امتی بر امتے دیگر چرد

دانہ این می کارد آن حاصل برد

از ضعیفان نان ربودن حکمتست

از تن شان جان ربودن حکمتست

شیوۂ تہذیب نو آدم دری است

پردۂ آدم دری سوداگری است

این بنوک این فکر چالاک یہود

نور حق از سینۂ آدم ربود

تا تہ و بالا نگردد این نظام

دانش و تہذیب و دین ، سودای خام

آدمی اندر جھان خیر و شر

کم شناسد نفع خود را از ضرر

کس نداند زشت و خوب کار چیست

جادۂ ہموار و ناہموار چیست

شرع بر خیزد ز اعماق حیات

روشن از نورش ظلام کائنات

گر جہان داند حرامش را حرام

تا قیامت پختہ ماند این نظام

نیست این کار فقیہان ای پسر

با نگاہے دیگری او را نگر

حکمش از عدلست و تسلیم و رضاست

بیخ او اندر ضمیر مصطفی است

از فراق است آرزوہا سینہ تاب

تو نمانی چون شود او بی حجاب

از جدائی گرچہ جان آید بلب

وصل او کم جو رضای او طلب

مصطفی داد از رضای او خبر

نیست در احکام دین چیزی دگر

تخت جم پوشیدہ زیر بوریاست

فقر و شاہی از مقامات رضاست

حکم سلطان گیر و از حکمش منال

روز میدان نیست روز قیل و قال

تا توانی گردن از حکمش پیچ

تا نپیچد گردن از حکم تو ہیچ

از شریعت احسن التقویم شو

وارث ایمان ابراھیم شو

پس طریقت چیست ای والاصفات

شرع را دیدن بہ اعماق حیات

فاش میخواہی اگر اسرار دین

جز بہ اعماق ضمیر خود مبین

گر نبینی ، دین تو مجبوری است

اینچنین دین از خدا مہجوری است

بندہ تا حق را نبیند آشکار

بر نمی آید ز جبر و اختیار

تو یکی در فطرت خود غوطہ زن

مرد حق شو بر ظن و تخمین متن

تا ببینی زشت و خوب کار چیست

اندر این نہ پردۂ اسرار چیست

ہر کہ از سر نبی گیرد نصیب

ہم بہ جبریل امین گردد قریب

ای کہ مے نازی بہ قرآن عظیم

تا کجا در حجرہ مے باشی مقیم

در جہان اسرار دین را فاش کن

نکتہ شرع مبین را فاش کن

کس نگردد در جھان محتاج کس

نکتہ شرع مبین این است و بس

مکتب و ملا سخنہا ساختند

مؤمنان این نکتہ را نشناختند

زندہ قومے بود از تأویل مرد

آتش او در ضمیر او فسرد

صوفیان با صفا را دیدہ ام

شیخ مکتب را نکو سنجیدہ ام

عصر من پیغمبری ھم آفرید

آنکہ در قرآن بغیر از خود ندید

ہر یکی دانای قرآن و خبر

در شریعت کم سواد و کم نظر

عقل و نقل افتادہ در بند ہوس

منبرشان منبر کاک است و بس

زین کلیمان نیست امید گشود

آستین ہا بی ید بیضا چہ سود

کار اقوام و ملل ناید درست

از عمل بنما کہ حق در دست تست

Nkth ha az Peer rum aamokhtm

Khoish ra Dar harf o oasokhtm

Mal ra Gir bhr din bashi hmol

Naam mal salih goid Rasool

Gir ndari andar ain Hikmat Nazar

To Ghulam-o-khoajh to sim-o-zr

Az thi dstan Gushad amtan

Az chnin Munim fasad amtan

Jiddat andar Chashm o khoar ast-o-bas

Khngi ra o khridar ast-o-bas

Dar ngahsh nasoab Aamad soab

Trsd az hngamh hai inqalab

Khwaja naan bndh mazdur khord

Aabroi dukhtar mazdur brd

Dar hzorsh Banda mi nald cho ni

Br Lab o Naala hai Pi bah Pi

Ni bjamsh badh-o-ni Dar sbost

Kakhha Tameer krd-o-Khud bkost

Aikhosh Aan Munim ke Choon darvesh Zeest

Dar chnin asri Khuda andish Zeest

Ta ndani nkth akl halal

Br jamaat zistn grdd obal

Aah yurap zin mqam agah nist

Chashm o inzr bnor a nist

O ndand az halal-o-az haram

Hkmtsh kham ast-o-karsh natmam

Ummati br amte Digar chrd

Daana ain mi kard Aan Hasil brd

Az zaifan naan rbodn hkmtst

Az tan shan jaan rbodn hkmtst

Shioh tahzib Nau Aadam Dari ast

Prdh Aadam Dari sodagri ast

Ain bnok ain fikr Chalaak yahud

Noor Haq az sinh Aadam rbod

Ta tah-o-bala ngrdd ain Nizam

Danish-o-tahzib-o-din sodai kham

Aadmi andar jhan khair-o-sharr

Kam shnasd nfa Khud ra az zarar

Kis ndand zsht-o-khub Kaar chist

Jadh hamvar-o-nahmoar chist

Shra br khizd z aamaq Hayaat

Roshan az norsh zlam Kainaat

Gir Jahan dand hramsh ra haram

Ta qayamat pukhta mand ain Nizam

Nist ain Kaar fqihan ai pusar

Ba ngahe digri o ra nagar

Hkmsh az adlst-o-taslim-o-rzast

Bekh o andar zamir Mustafa ast

Az Firaaq ast aarzoha sina tab

To nmani Choon shod o bi hjab

Az Judayi grchh jaan aaid balb

Osl o Kam jo rzai o Talab

Mustafa dad az rzai o khabar

Nist Dar ahkam din chizi dgr

Takht jm Poshida zir boriast

Fqr-o-shahi az mqamat rzast

Hukm Sultan gir-o-az hkmsh mnal

Roz maidan nist Roz qil-o-qal

Ta toani gardan az hkmsh Pech

Ta npichd gardan az Hukm to hich

Az shariat Ahsan altqoim Show

Varis imaan abrahim Show

Ps triqt chist ai oalasfat

Shra ra didn bah aamaq Hayaat

Fash mikhoahi Agar asrar din

Jz bah aamaq zamir Khud mbin

Gir nbini din to mjbori ast

Ainchnin din az Khuda Mahjoori ast

Banda ta Haq ra nbind aashkar

Br nami aaid z jbr-o-ikhtiyar

To iki Dar fitrat Khud ġota zan

Mard Haq Show br zn-o-tkhmin Matan

Ta bbini zsht-o-khub Kaar chist

Andar ain na prdh asrar chist

Har ke az sar Nabi gird nasib

Hum bah jbril amin grdd qareeb

Ai ke Mae nazi bah Quran Azeem

Ta kja Dar hujra Mae bashi muqim

Dar Jahan asrar din ra fash Kun

Nkth shra mbin ra fash Kun

Kis ngrdd Dar jhan mhtaj Kis

Nkth shra mbin ain ast-o-bas

Maktab-o-mila skhnha sakhtnd

Momnan ain nkth ra nshnakhtnd

Zinda qomey bod az toil mard

Atash o Dar zamir o fsrd

Sofian ba sfa ra didh am

Shekh maktab ra nko sanjeeda am

Asr man Paighambari hm aafrid

Aankh Dar Quran baġair az Khud ndid

Har iki danai Quran-o-khabar

Dar shariat Kam svad-o-Kam Nazar

Aql-o-naql aftadh Dar Band havas

Mnbrshan mnbr kak ast-o-bas

Zin kliman nist Umeed gshod

Astin ha bi yad baiza chh sod

Kaar aqvam-o-mll naid durust

Az Amal bnma ke Haq Dar dast tst

نظم Farsi
Comment
علامہ اقبال
تعارفِ شاعر

علامہ اقبال

🏛️ کلاسیکی دور ⏳ 9 نومبر 1877 — 21 اپریل 1938 📍

علامہ محمد اقبال (9 نومبر 1877ء – 21 اپریل 1938ء) مفکرِ پاکستان، شاعرِ مشرق، حکیم الامت اور بیسویں صدی کے سب سے عظیم مسلم فلسفی اور شاعر تھے۔ آپ نے اردو اور فارسی زبان میں...

جواب دیں

آپ کا ای میل ایڈریس شائع نہیں کیا جائے گا۔ ضروری خانوں کو * سے نشان زد کیا گیا ہے