حرکت بہ و وادی یرغمید کہ ملائکہ او را وادی طواسین مینامند
Departure For The Valley Of Yarghamid, Called By The Angels The Valley Of Tawasin
رومی آن عشق و محبت را دلیل
تشنہ کامان را کلامش سلسبیل
گفت ’’آن شعری کہ آتش اندروست
اصل او از گرمی اﷲ ہوست
آن نوا گلشن کند خاشاک را
آن نوا برھم زند افلاک را
آن نوا بر حق گواہی میدہد
با فقیران پادشاہی میدہد
خون ازو اندر بدن سیار تر
قلب از روح الامین بیدار تر
ای بسا شاعر کہ از سحر ہنر
رہزن قلب است و ابلیس نظر
شاعر ہندی خدایش یار باد
جان او بی لذت گفتار باد
عشق را خنیاگری آموختہ
با خلیلان آزری آموختہ
حرف او چاویدہ و بی سوز و درد
مرد خوانند اھل درد او را نہ مرد
زان نوای خوش کہ نشناسد مقام
خوشتر آن حرفی کہ گوئی در منام
فطرت شاعر سراپا جستجوست
خالق و پروردگار آرزوست
شاعر اندر سینۂ ملت چو دل
ملتی بی شاعری انبار گل
سوز و مستی نقشبند عالمی است
شاعری بی سوز و مستی ماتمی است
شعر را مقصود اگر آدم گری است
شاعری ہم وارث پیغمبری است‘‘
گفتم از پیغمبری ہم باز گوی
سر او با مرد محرم باز گوی
گفت ’’اقوام و ملل آیات اوست
عصر ہای ما ز مخلوقات اوست
از دم او ناطق آمد سنگ و خشت
ما ہمہ مانند حاصل ، او چو کشت
پاک سازد استخوان و ریشہ را
بال جبریلی دہد اندیشہ را
ہاے و ہوی اندرون کائنات
از لب او نجم و نور و نازعات
آفتابش را زوالی نیست نیست
منکر او را کمالی نیست نیست
رحمت حق صحبت احرار او
قہر یزدان ضربت کرار او
گرچہ باشے عقل کل از وی مرم
زانکہ او بیند تن و جان را بہم
تیز تر نہ پا بہ را یرغمید
تا ببینی آنچہ می بایست دید
کندہ بر دیواری از سنگ قمر
چار طاسین نبوت را نگر‘‘
شوق راہ خویش داند بی دلیل
شوق پروازی ببال جبرئیل
شوق را راہ دراز آمد دو گام
این مسافر خستہ گردد از مقام
پا زدم مستانہ سوی یرغمید
تا بلندیہای او آمد پدید
من چہ گویم از شکوہ آن مقام
ہفت کوکب در طواف او مدام
فرشیان از نور او روشن ضمیر
عرشیان از سرمۂ خاکش بصیر
حق مرا چشم و دل و گفتار داد
جستجوی عالم اسرار داد
پردہ را بر گیرم از اسرار کل
با تو گویم از طواسین رسل
Rumi Aan Ishq-o-Mohabbat ra dlil
Tishna kaman ra klamsh slsbil
Gft Aan shari ke atash androst
Asal o az garmi a host
Aan noa Gulshan Kund khashak ra
Aan noa brhm znd aflak ra
Aan noa br Haq goahi midhd
Ba fqiran padshahi midhd
Khoon azo andar badan siar tr
Qalb az Rooh alamin baidar tr
Ai bsa shair ke az Sahar hnr
Rhzn qalb ast-o-iblis Nazar
Shair hindi khdaish Yaar bad
Jaan o bi lazzat guftar bad
Ishq ra khniagri amokhta
Ba khlilan aazri amokhta
Harf o chaoidh-o-bi soz-o-Dard
Mard khoannd ahl Dard o ra na mard
Zan noai Khush ke nshnasd mqam
Khoshtr Aan hrfi ke goi Dar mnam
Fitrat shair srapa jstjost
Khaliq-o-Parvardigar aarzost
Shair andar sinh mlt cho Dil
Milti bi shaairi ambar Gul
Soz-o-Masti nqshbnd aalmi ast
Shaairi bi soz-o-Masti Maatami ast
Sher ra maqsud Agar Aadam gri ast
Shaairi Hum varis Paighambari ast
Gftm az Paighambari Hum baz goi
Sar o ba mard mhrm baz goi
Gft aqvam-o-mll aaiat aost
Asr hai ma z mkhloqat aost
Az dam o natq Aamad sang-o-khisht
Ma hmh mannd Hasil o cho ksht
Pak sazd ustukhwan-o-resha ra
Baal jbrili dhd andesha ra
Haey-o-Hui andrun Kainaat
Az Lab o najm-o-Noor-o-nazaat
Aaftabsh ra zoali nist nist
Munkar o ra kmali nist nist
Rehmat Haq suhbat ahrar o
Qahr yazdan zrbt Karrar o
Grchh bashey aql kal az oi mrm
Zankh o bind tan-o-jaan ra bhm
Tez tr na paa bah ra irghmid
Ta bbini aanchh mi baist did
Kndh br dioari az sang qamar
Chaar tasin nbot ra nagar
Shoq Raah khoish dand bi dlil
Shoq proazi bbal jbril
Shoq ra Raah daraz Aamad do gam
Ain Musafir khasta grdd az mqam
Paa zdm Mastana soi irghmid
Ta blndihai o Aamad padid
Man chh goim az shikva Aan mqam
Hft kaukab Dar toaf o mdam
Frshian az Noor o Roshan zamir
Arshian az srmh khaksh bsir
Haq Mara Chashm-o-Dil-o-guftar dad
Jstjoi Aalam asrar dad
Parda ra br girm az asrar kal
Ba to goim az toasin Rusul
علامہ اقبال
علامہ محمد اقبال (9 نومبر 1877ء – 21 اپریل 1938ء) مفکرِ پاکستان، شاعرِ مشرق، حکیم الامت اور بیسویں صدی کے سب سے عظیم مسلم فلسفی اور شاعر تھے۔ آپ نے اردو اور فارسی زبان میں...
