شاعری ہب / نظم / در بیان اینکہ اصل نظام عالم از خودی است

در بیان اینکہ اصل نظام عالم از خودی است

Showing That The System Of The Universe

فونٹ سائز:
100%
پس منظر:

پیکر ھستی ز ثار خودی است

ہر چہ می بینی ز اسرار خودی است

خویشتن را چون خودی بیدار کرد

شکارا عالم پندار کرد

صد جہان پوشیدہ اندر ذات او

غیر او پیداست از اثبات او

در جہان تخم خصومت کاشت است

خویشتن را غیر خود پنداشت است

سازد از خود پیکر اغیار را

تا فزاید لذت پیکار را

میکشد از قوت بازوی خویش

تا شود گاہ از نیروی خویش

خود فریبی ہای او عین حیات

ہمچو گل از خون وضو عین حیات

بہر یک گل خون صد گلشن کند

از پی یک نغمہ صد شیون کند

یک فلک را صد ہلال وردہ است

بہر حرفی صد مقال وردہ است

عذر این اسراف و این سنگین دلی

خلق و تکمیل جمال معنوی

حسن شیرین عذر درد کوہکن

نافہ ئے عذر صد ہوی ختن

سوز پیہم قسمت پروانہ ہا

شمع عذر محنت پروانہ ہا

خامہ ی او نقش صد امروز بست

تا بیارد صبح فردائی بدست

شعلہ ہای او صد ابراہیم سوخت

تا چراغ یک محمد بر فروخت

می شود از بہر اغراض عمل

عامل و معمول و اسباب و علل

خیزد ، انگیزد ، پرد ، تابد ، رمد

سوزد ، افروزد ، کشد ، میرد ، دمد

وسعت ایام جولانگاہ او

سمان موجی ز گرد راہ او

گل بجیب فاق از گلکاریش

شب ز خوابش ، روز از بیداریش

شعلہ ی خود در شرر تقسیم کرد

جز پرستی عقل را تعلیم کرد

خود شکن گردید و اجزا فرید

اندکے شفت و صحرا فرید

باز از شفتگی بیزار شد

وز بہم پیوستگی کہسار شد

وانمودن خویش را خوی خودی است

خفتہ در ہر ذرہ نیروی خودی است

قوت خاموش و بیتاب عمل

از عمل پابند اسباب عمل

چون حیات عالم از زور خودی است

پس بقدر استواری زندگی است

قطرہ چون حرف خودی ازبر کند

ہستنی بے مایہ را گوہر کند

بادہ از ضعف خودی بی پیکر است

پیکرش منت پذیر ساغر است

گرچہ پیکر می پذیرد جام مے

گردش از ما وام گیرد جام می

کوہ چون از خود رود صحرا شود

شکوہ سنج جوشش دریا شود

موج تا موج است در غوش بحر

می کند خود را سوار دوش بحر

حلقہ ئے زد نور تا گردید چشم

از تلاش جلوہ ہا جنبید چشم

سبزہ چون تاب دمید از خویش یافت

ہمت او سینہ ی گلشن شکافت

شمع ہم خود را بخود زنجیر کرد

خویش را از ذرہ ہا تعمیر کرد

خود گدازی پیشہ کرد از خود رمید

ہم چو اشک خر ز چشم خود چکید

گر بفطرت پختہ تر بودے نگین

از جراحت ہا بیاسودی نگین

می شود سرمایہ دار نام غیر

دوش او مجروح بار نام غیر

چون زمین بر ہستی خود محکم است

ماہ پابند طواف پیہم است

ہستی مہر از زمین محکم تر است

پس زمین مسحور چشم خاور است

جنبش از مژگان برد شان چنار

مایہ دار از سطوت او کوہسار

تار و پود کسوت او تش است

اصل او یک دانہ ی گردن کش است

چون خودی رد بہم نیروی زیست

می گشاید قلزمی از جوی زیست

Paikar hsti z sar khodi ast

Har chh mi bini z asrar khodi ast

Khoishtn ra Choon khodi baidar krd

Shkara Aalam pndar krd

Sad Jahan Poshida andar zat o

Ghair o pidast az isbat o

Dar Jahan tukhm khsomt kasht ast

Khoishtn ra Ghair Khud pndasht ast

Sazd az Khud Paikar Aghyaar ra

Ta fzaid lazzat Paikar ra

Mikshd az quwat bazoi khoish

Ta shod gah az niroi khoish

Khud fribi hai o ain Hayaat

Hmcho Gul az khoon vazu ain Hayaat

Bhr yak Gul khoon sad Gulshan Kund

Az Pi yak naghma sad shion Kund

Yak Falak ra sad hilal ordh ast

Bhr hrfi sad mqal ordh ast

Azr ain israf-o-ain sangeen Dili

Khalq-o-takmil Jamal manavi

Husn shirin azr Dard kohkn

Nafh e azr sad Hui khtn

Soz Paiham qismat Parwana ha

Shama azr mihnat Parwana ha

Khamah i o nqsh sad imroz bst

Ta biard Subh frdaei bdst

Shula hai o sad ibrahim sokht

Ta Charagh yak Muhammad br Farokht

Mi shod az bhr aghraz Amal

Aaml-o-Maamool-o-sabab-o-all

Khizd angizd prd tabd rmd

Sozd afrozd kshd mird dmd

Vusat iyyam jolangah o

Saman Mauji z grd Raah o

Gul bjib faq az glkarish

Shab z khoabsh Roz az bidarish

Shula i Khud Dar shrr Taqseem krd

Jz prsti aql ra taleem krd

Khud shkn grdid-o-ajza Fareed

Andkey shft-o-Sehra Fareed

Baz az shftgi bezaar shd

Oz bhm Paivastagi khsar shd

Oanmodn khoish ra khoi khodi ast

Khfth Dar Har zarra niroi khodi ast

Quwat Khamosh-o-bitab Amal

Az Amal paband sabab Amal

Choon Hayaat Aalam az zor khodi ast

Ps bqdr Ustuwari Zindagi ast

Qatra Choon harf khodi azbr Kund

Hstni be maih ra gohr Kund

Badh az zaf khodi bi Paikar ast

Pikrsh mnt pazir saghr ast

Grchh Paikar mi pzird Jaam Mae

Gardish az ma oam gird Jaam mi

Koh Choon az Khud rud Sehra shod

Shikva snj joshsh Darya shod

Mauj ta mauj ast Dar ghosh Bahr

Mi Kund Khud ra savar dosh Bahr

Halqa e zd Noor ta grdid Chashm

Az Talaash Jalwa ha jnbid Chashm

Sbzh Choon tab dmid az khoish iaft

Himmat o sina i Gulshan shkaft

Shama Hum Khud ra bkhod zanjir krd

Khoish ra az zarra ha Tameer krd

Khud gdazi Pesha krd az Khud rmid

Hum cho Ashk khr z Chashm Khud chkid

Gir bftrt pukhta tr bodey ngin

Az jarahat ha biasodi ngin

Mi shod sarmaya Daar Naam Ghair

Dosh o mjroh Baar Naam Ghair

Choon Zameen br Hasti Khud mhkm ast

Maah paband toaf Paiham ast

Hasti mahr az Zameen mhkm tr ast

Ps Zameen mshor Chashm khaor ast

Jnbsh az mzhgan brd shan Chinar

Maih Daar az stot o kohsar

Taar-o-pod ksot o tsh ast

Asal o yak daana i gardan ksh ast

Choon khodi radd bhm niroi Zeest

Mi gshaid qlzmi az joi Zeest

نظم Farsi
Comment
علامہ اقبال
تعارفِ شاعر

علامہ اقبال

🏛️ کلاسیکی دور ⏳ 9 نومبر 1877 — 21 اپریل 1938 📍

علامہ محمد اقبال (9 نومبر 1877ء – 21 اپریل 1938ء) مفکرِ پاکستان، شاعرِ مشرق، حکیم الامت اور بیسویں صدی کے سب سے عظیم مسلم فلسفی اور شاعر تھے۔ آپ نے اردو اور فارسی زبان میں...

جواب دیں

آپ کا ای میل ایڈریس شائع نہیں کیا جائے گا۔ ضروری خانوں کو * سے نشان زد کیا گیا ہے