شاعری ہب / نظم / مناجات

مناجات

Prayer

فونٹ سائز:
100%
پس منظر:

آدمی اندر جہان ہفت رنگ

ہر زمان گرم فغان مانند چنگ

آرزوی ھم نفس می سوزدش

نالہ ہای دل نواز آموزدش

لیکن این عالم کہ از آب و گل است

کی توان گفتن کہ دارای دل است

بحر و دشت و کوہ و کہ خاموش و کر

آسمان و مہر و مہ خاموش و کر

گرچہ بر گردون ہجوم اختر است

ہر یکی از دیگری تنھا تر است

ہر یکے مانند ، بیچارہ ایست

در فضای نیلگون آوارہ ایست

کاروان برگ سفر ناکردہ ساز

بیکران افلاک و شب ہا دیر یاز

این جہان صید است و صیادیم ما

یا اسیر رفتہ از یادیم ما

زار نالیدم صدائے برنخاست

ہم نفس فرزند آدم را کجاست

دیدہ ام روز جہان چار سوی

آنکہ نورش بر فروزد کاخ و کوی

از رم سیارہ ئی او را وجود

نیست الا اینکہ گوئی رفت و بود

ای خوش آن روزی کہ از ایام نیست

صبح او را نیمروز و شام نیست

روشن از نورش اگر گردد روان

صوت را چون رنگ دیدن میتوان

غیب ہا از تاب او گردد حضور

نوبت او لایزال و بے مرور

ای خدا روزی کن آن روزی مرا

وارہان زین روز بے سوزی مرا

آیۂ تسخیر اندر شأن کیست؟

این سپہر نیلگون حیران کیست؟

رازدان علم الاسما کہ بود

مست آن ساقی و آن صہبا کہ بود

برگزیدے از ہمہ عالم کرا؟

کردی از راز درون محرم کرا؟

ای ترا تیری کہ ما را سینہ سفت

حرف از ’’ادعونی‘‘ کہ گفت و با کہ گفت؟

روی تو ایمان من قرآن من

جلوہ ئی داری دریغ از جان من

از زیان صد شعاع آفتاب

کم نمیگردد متاع آفتاب

عصر حاضر را خرد زنجیر پاست

جان بیتابی کہ من دارم کجاست؟

عمر ہا بر خویش می پیچد وجود

تا یکی بیتاب جان آید فرود

گر نرنجے این زمین شورہ زار

نیست تخم آرزو را سازگار

از درون این گل بی حاصلی

بس غنیمت دان اگر روید دلی

تو مہے اندر شبستانم گذر

یک زمان بی نوری جانم نگر

شعلہ را پرہیز از خاشاک چیست؟

برق را از برفتادن باک چیست؟

زیستم تا زیستم اندر فراق

وانما آنسوی این نیلی رواق

بستہ در ہا را برویم باز کن

خاک را با قدسیان ہمراز کن

آتشی در سینۂ من برفروز

عود را بگذار و ھیزم را بسوز

باز بر آتش بنہ عود مرا

در جھان آشفتہ کن دود مرا

آتش پیمانۂ من تیز کن

با تغافل یک نگہ آمیز کن

ما ترا جوئیم و تو از دیدہ دور

نی غلط ، ما کور و تو اندر حضور

یا گشا این پردۂ اسرار را

یا بگیر این جان بے دیدار را

نخل فکرم ناامید از برگ و بر

یا تبر بفرست یا باد سحر

عقل دادی ھم جنونی دہ مرا

رہ بہ جذب اندرونی دہ مرا

علم در اندیشہ می گیرد مقام

عشق را کاشانہ قلب لاینام

علم تا از عشق برخودار نیست

جز تماشا خانۂ افکار نیست

این تماشا خانہ سحر سامری است

علم بی روح القدس افسونگری است

بی تجلی مرد دانا رہ نبرد

از لکد کوب خیال خویش مرد

بی تجلی زندگی رنجوری است

عقل مہجوری و دین مجبوری است

این جہان کوہ و دشت و بحر و بر

ما نظر خواہیم و او گوید خبر

منزلی بخش ای دل آوارہ را

باز دہ با ماہ این مہپارہ را

گرچہ از خاکم نروید جز کلام

حرف مہجوری نمی گردد تمام

زیر گردون خویش را یابم غریب

ز آنسوی گردون بگو ’’انی قریب‘‘

تا مثال مہر و مہ گردد غروب

این جہات و این شمال و این جنوب

از طلسم دوش و فردا بگذرم

از مہ و مھر و ثریا بگذرم

تو فروغ جاودان ما چون شرار

یک دو دم داریم و آن ہم مستعار

ای تو نشناسی نزاع مرگ و زیست

رشک بر یزدان برد این بندہ کیست

بندۂ آفاق گیر و ناصبور

نی غیاب او را خوش آید نی حضور

آنیم من جاودانی کن مرا

از زمینی آسمانی کن مرا

ضبط در گفتار و کرداری بدہ

جادہ ہا پیداست رفتاری بدہ

آنچہ گفتم از جہانے دیگر است

این کتاب از آسمانی دیگر است

بحرم و از من کم آشوبی خطاست

آنکہ در قعرم فرو آید کجاست

یک جہان بر ساحل من آرمید

از کران غیر از رم موجی ندید

من کہ نومیدم ز پیران کہن

دارم از روزی کہ میآید سخن

بر جوانان سہل کن حرف مرا

بہرشان پایاب کن ژرف مرا

Aadmi andar Jahan hft rang

Har zman garam Fughaan mannd chng

Aarzoi hm nfs mi sozdsh

Naala hai Dil noaz aamozdsh

Lekin ain Aalam ke az ab-o-Gul ast

Ki toan gftn ke darai Dil ast

Bahr-o-dasht-o-koh-o-ke Khamosh-o-kar

Aasman-o-mahr-o-Mah Khamosh-o-kar

Grchh br grdon hujum akhtar ast

Har iki az digri tnha tr ast

Har ikey mannd bicharh aist

Dar fzai nilgon avara aist

Karoan brg Safar nakrdh Saaz

Bikran aflak-o-Shab ha dir iaz

Ain Jahan sid ast-o-siadim ma

Ya asir rafta az iadim ma

Zar nalidm sdae brnkhast

Hum nfs farzand Aadam ra kjast

Didh am Roz Jahan Chaar soi

Aankh norsh br frozd kakh-o-Kavi

Az rm sayyara i o ra vajud

Nist ala ainkh goi rft-o-bod

Ai Khush Aan rozi ke az iyyam nist

Subh o ra nimroz-o-Shaam nist

Roshan az norsh Agar grdd Rawaan

Sot ra Choon rang didn mitoan

Ghib ha az tab o grdd huẓur

Naubat o laizal-o-be mror

Ai Khuda rozi Kun Aan rozi Mara

Oarhan zin Roz be sozi Mara

Aaih tskhir andar shn kist

Ain sphr nilgon hairan kist

Razdan ilm alasma ke bod

Mast Aan Saaqi-o-Aan shba ke bod

Brgzide az hmh Aalam kra

Krdi az raaz dron mhrm kra

Ai tra Teri ke ma ra sina sft

Harf az adaoni ke gft-o-ba ke gft

Ravi to imaan man Quran man

Jalwa i dari drigh az jaan man

Az ziyan sad shaa Aaftaab

Kam nmigrdd mtaa Aaftaab

Asr hazir ra khirad zanjir past

Jaan bitabi ke man darm kjast

Umr ha br khoish mi pichd vajud

Ta iki bitab jaan aaid frod

Gir nrnje ain Zameen shorh Zar

Nist tukhm Aarzoo ra sazgar

Az dron ain Gul bi hasli

Bas ġanimat dam Agar roid Dili

To mhe andar shbstanm gzr

Yak zman bi nori janm nagar

Shula ra prhiz az khashak chist

Barq ra az brftadn bak chist

Zistm ta zistm andar Firaaq

Oanma aansoi ain nili roaq

Basta Dar ha ra broim baz Kun

Khaak ra ba qdsian hmraz Kun

Aatshi Dar sinh man brfroz

Aod ra bgzar-o-hizm ra bsoz

Baz br atash bnh aod Mara

Dar jhan aashfth Kun dod Mara

Atash pimanh man tez Kun

Ba taġaful yak ngh aamiz Kun

Ma tra joeim-o-to az didh door

Ni Ghalat ma Cover / Core-o-to andar huẓur

Ya gsha ain prdh asrar ra

Ya bgir ain jaan be Deedar ra

Nkhl fkrm naummid az brg-o-br

Ya tbr bfrst ya bad Sahar

Aql dadi hm jnoni dah Mara

Rh bah jazb androni dah Mara

Ilm Dar andesha mi gird mqam

Ishq ra kashanh qalb lainam

Ilm ta az Ishq brkhodar nist

Jz tamasha khanh afkar nist

Ain tamasha Khana Sahar samri ast

Ilm bi Rooh alqds afsongri ast

Bi tjli mard dana rh nbrd

Az lkd kob Khayal khoish mard

Bi tjli Zindagi rnjori ast

Aql Mahjoori-o-din mjbori ast

Ain Jahan koh-o-dasht-o-Bahr-o-br

Ma Nazar khoahim-o-o goid khabar

Mnzli bakhsh ai Dil avara ra

Baz dah ba Maah ain mhparh ra

Grchh az khakm nroid jz kalam

Harf Mahjoori nami grdd Tamaam

Zir grdon khoish ra iabm ghareeb

Z aansoi grdon bgo ani qareeb

Ta misaal mahr-o-Mah grdd ġurub

Ain jhat-o-ain shimal-o-ain janub

Az tlsm dosh-o-Farda bgzrm

Az Mah-o-mhr-o-surayya bgzrm

To frogh jaodan ma Choon shrar

Yak do dam darim-o-Aan Hum mstaar

Ai to nshnasi nzaa marg-o-Zeest

Rashk br yazdan brd ain Banda kist

Bndh aafaq gir-o-nasbor

Ni ghiab o ra Khush aaid ni huẓur

Aanim man jaodani Kun Mara

Az zmini asmani Kun Mara

Zabt Dar guftar-o-krdari bdh

Jadh ha pidast rftari bdh

Aanchh gftm az jhane Digar ast

Ain kitab az asmani Digar ast

Bhrm-o-az man Kam aashobi khtast

Aankh Dar qarm fro aaid kjast

Yak Jahan br saahil man aarmid

Az kran Ghair az rm Mauji ndid

Man ke nomidm z Peeran khn

Darm az rozi ke miaaid skhn

Br joanan sahl Kun harf Mara

Bhrshan paiab Kun zhrf Mara

نظم Farsi
Comment
علامہ اقبال
تعارفِ شاعر

علامہ اقبال

🏛️ کلاسیکی دور ⏳ 9 نومبر 1877 — 21 اپریل 1938 📍

علامہ محمد اقبال (9 نومبر 1877ء – 21 اپریل 1938ء) مفکرِ پاکستان، شاعرِ مشرق، حکیم الامت اور بیسویں صدی کے سب سے عظیم مسلم فلسفی اور شاعر تھے۔ آپ نے اردو اور فارسی زبان میں...

جواب دیں

آپ کا ای میل ایڈریس شائع نہیں کیا جائے گا۔ ضروری خانوں کو * سے نشان زد کیا گیا ہے